خودبرنامه ریزی برای یادگیری زبان انگلیسی

داشتن برنامه یکی از مهم ترین مواردی است که باید در هر کاری مورد توجه قرار گیرد. اصولا بدون برنامه ریزی نمی توان از حداکثر منابع، توانایی ها و قابلیت های موجود استفاده کرد. یادگیری زبان انگلیسی نیز که یک فرآیند مهارت محور و زمان بر است، از این قاعده مستثنی نبوده و همه کارشناسان آموزش زبان و زبان آموزان اهمیت این امر را درک کرده و بر آن باور دارند. مهارت های مختلف، منابع متعدد، روش های آموزش و یادگیری متنوع و بسیاری عوامل دیگر بر اهمیت برنامه ریزی دقیق برای یادگیری زبان می افزایند. سوال های مکرر دانشجویان آکادمی زبان اکسیر در خصوص چگونگی برنامه ریزی صحیح برای یادگیری و تمرین زبان هم مزید بر علت شد تا در این نوشتار، اکسیر هایی را تقدیمتان کنیم که با به کارگیری آن ها بتوانید بهترین و قابل اجراترین برنامه یادگیری زبان را برای خود تنظیم کرده و با نظم و سرعت بیشتری به اهداف آموزشی خود در مسیر کسب مهارتهای زبانی برسید.

 

برنامه ریزی برای مطالعه و یادگیری زبان چگونه است؟

امیدواریم همین حالا که در حال خواندن این مقاله هستید قدم اول را برداشته باشید! بله؛ نخستین گام در برنامه ریزی “تصمیم برای برنامه ریزی” است. اگر تصمیم گرفته اید، باید بدانید که پیگیری محکم و مستمر برنامه، یک اصل است. لازمه این تعهد، داشتن یک اراده آهنین و نیز یک برنامه اصولی و منسجم و در عین حال منعطف است. نباید یک مهمانی، امورات روزمره، ملاقات های دوستانه و یا هر چیز دیگری قادر باشد شما را وسوسه کند که برنامه خود را فراموش کنید و یا به آن اهمیت ندهید. برویم سراغ اکسیرها!

 

پای تصمیمتان بایستید و ثابت قدم باشید

یادگیری زبان چقدر برایتان مهم است؟ آیا آن را در بالاترین رتبه ی اولویت های خود قرار داده اید؟ آیا آنقدر برایتان مهم است که به خاطر برنامه مطالعه و تمرین زبان خود، دعوت ناگهانی دوستتان را برای شرکت در مهمانی رد کنید؟ آیا اجرای دقیق برنامه برایتان آنقدر مهم است که فروشگاه گردی با دوستانتان را به آن ترجیح ندهید؟

اشتباه نکنید! قرار نیست بخاطر برنامه زبانتان از زندگی، آسایش و آرامش محروم شوید. منظور ما این است که داشتن برنامه به شما کمک می کند با تنظیم برنامه های روزانه وکارهای واجب و غیر واجبتان، زمانی را هم برای زبان اختصاص دهید و به آن متعهد باشید. اجازه دهید خانواده و دوستانتان بدانند که شما برنامه دارید. اگر ایشان از برنامه شما آگاه باشند و بدانند که شما نسبت به آن متعصب و متعهد هستید، قطعا در دعوت ها یا زمان های ملاقاتشان تجدید نظر می کنند. کارهایی که ما در زندگی انجام می دهیم برای رسیدن به هدفی هستند. گاهی این اهداف بسیار کوچک و دم دستی هستند؛ مثل لذت بردن از دیدن یک فیلم. ولی گاهی هدف شما از دیدن همان فیلم تمرین listening یا speaking است. چرا که می خواهید مهارت های زبانی خود را برای به دست آوردن موقعیت شغلی یا تحصیلی بالاتری ارتقا دهید. می دانید که موقعیت شغلی بالاتر، زندگی شما را دگرگون خواهد کرد. در این صورت است که برای رسیدن به آن هر کاری که لازم باشد انجام می دهید. نمی خواهیم بگوییم که پیشرفت شغلی و تحصیلی بهترین هدف از یادگیری زبان است. آنچه که مهم است میزان اهمیت هدف برای شماست. هرچه هدفتان بزرگتر و برایتان عزیزتر باشد قطعا بیشتر برایش تلاش می کنید.

 

در این راستا به نکات ذیل توجه داشته باشید:

اهدافتان را بشناسید و برنامه خود را بر اساس آنها تنظیم کنید.

کسی که قصد شرکت در آزمون آیلتس دارد تا در ترم آینده دانشگاه مورد نظر خود شروع به تحصیل کند با کسی که می خواهد زبان را در حد برقراری ارتباط با خواهرزاده اش که در لندن زندگی می کند فرق دارند. هر کدام باید بر اساس نیازهای خود برنامه ریزی کنند. اولین سوالی که کارشناسان ما در آکادمی اکسیر در مصاحبه  و تعیین سطح داوطلبان می پرسند این است: “هدفتان از یادگیری زبان چیست؟” تا جواب این سوال مشخص نباشد  ما هم نمی توانیم در مسیر برنامه ریزی کمکتان کنیم.

 

برنامه شما باید به گونه ای باشد که نتیجه انجام دادن یا ندادن تک تک مراحل و جزئیات آن، برایتان ملموس باشد.

یعنی با انجام کامل برنامه، از پیشرفت خود لذت ببرید و اگر به هر دلیلی نتوانستید قسمتی از برنامه را اجرا کنید، احساس گناه و ضعف کرده و به فکر جبران باشید.

 

برنامه را طوری تنظیم کنید که از قبل بدانید که می خواهید چه کار کنید!

اینطور نباشد که فقط زمان را تنظیم کرده باشید. مثلا برنامه ریزی کرده اید که از ساعت 8 تا 10 شب زبان کار کنید. سر ساعت 8 که می شود می گویید:” خوب الان چی کار کنم؟ فلان کتاب رو بخونم یا فلان ویدیو رو ببینم؟ یا اصلا یه پادکست گوش بدم؟!” برنامه باید طوری باشد که سر ساعت بروید سراغ کار مشخصی که از قبل برایش برنامه داشتید.

 

فعالیت های متنوعی را در برنامه خود قرار دهید.

برنامه شما باید برایتان جذاب باشد. مثلا اگر در روز 2 ساعت قرار است مطالعه کنید، در این 2 ساعت سه فعالیت متفاوت بگنجانید؛ کتاب بخوانید، پادکست گوش دهید و یک رایتینگ داشته باشید. تنوع برنامه از خستگی و بی حوصلگی شما در حین مطالعه یا تمرین جلوگیری می کند. ضمن اینکه تمرین زبان، فقط کتاب خواندن و تکلیف نوشتن نیست؛ چت کردن با یک دوست به زبان انگلیسی، گوش کردن و خواندن ترانه ها، وب گردی و بسیاری فعالیت های دیگر(در صورتی که هدف یادگیری پشتشان باشد و صرفا تفریحی نباشند) نیز فعالیت یادگیری محسوب می شوند. پس از آنها غافل نشوید.

 

مهم نیست که چقدر وقت دارید؛ اینکه از وقتتان چقدر استفاده می کنید مهم است.

شاید شما هم از آن دسته زبان آموزانی هستید که سرشان حسابی با کار و درس و خانواده شلوغ است. اشکالی ندارد! بالاخره یک ربع در 24 ساعت هم که وقت داشته باشید، دلیل محکمیست برای برنامه ریزی برای همان 15 دقیقه ی ناقابل.

 

واقع بین باشید؛ برنامه خود را بر اساس شرایطتان تنظیم کنید.

خیلی خوب است که 5 ساعت در روز زبان بخوانید؛ ولی ببینید با داشتن کار تمام وقت و خانواده و… برایتان ممکن است؟ برنامه ریزی اگر بر اساس توانایی ها و امکانات شما نباشد زود خسته شده و آن را کنار می گذارید.

 

سعی کنید زمانی را برای طالعه زبان اختصاص دهید که حالتان حسابی خوب باشد.

حال خوب و لذت بردن از یادگیری، مهمترین و کلیدی ترین لازمه ی فرآیند یادگیری هستند.

 

همه مهارت ها را در برنامه خود بگنجانید.

زمانی می توانیم ادعا کنیم که زبان بلدیم که بتوانیم در هر چهار مهارت اصلی زبان، یعنی خواندن، نوشتن، گوش دادن و صحبت کردن حرفی برای گفتن داشته باشیم. برنامه شما باید به طور متوازن و با توجه به نقاط قوت و ضعف شما در هر یک از مهارتها تنظیم شده باشد. به عبارتی ساده تر، وزنه برنامه به سمت یک مهرت خاص سنگینی نکند. ولی به این نکته هم توجه داشته باشید که گاهی اوقات تمرین ها و مطالعات شما باید جهت دار باشند. مثلا اگر قرار است در محل کار نامه های اداری به زبان انگلیسی بنویسید، بدون شک به تمرین های نوشتاری بیشتری نیاز خواهید داشت.

 

برنامه خود را ارزیابی کنید.

باید بدانید که برنامه در روند پیشرفت شما تاثیر داشته یا نه. ارزیابی باعث می شود که بر اساس نتیجه آن، برنامه خود را به روز رسانی کنید. این ارزیابی می تواند با شرکت کردن در یک آزمون رسمی و یا از طریق معلمتان صورت گیرد. فیدبک های معلم می توانند بسیار راهگشا باشند. البته خودتان هم می توانید یک ارزیابی نسبی از خود داشته باشید. به عنوان مثال برنامه ریزی می کنید تا به نمره 7 آیلتس برسید و برنامه را مو به مو اجرا می کنید اما در آزمون ماک نمی توانید در مهارت رایتینگ بیشتر از 6 بگیرید. اینجاست که باید با توجه نقاط ضعف خود برنامه مطالعاتی خود را به روز رسانی کنید.

 

مزاحمت ممنوع!

خیلی مهم است که در اجرای برنامه مانع یا مزاحمی در مسیرتان نباشد. گوشی خود را روی حالت پرواز بگذارید و در صورتی که به دیکشنری آن نیاز ندارید، از خود دور کنید. مکالمات تلفنی و پیامک هم ممنوع! زمانی که برایش برنامه ریزی کرده اید مقدس و بسیار ارزشمند است.

 

سنگ بزرگ علامت نزدن است!

همان اول کار نیایید برنامه ریزی کنید که ظرف یک هفته رمان بینوایان را بخوانید! کارهایی که زود تمام شوند و زودتر به نتیجه برسند به شما انگیزه می دهند که کارهای بزرگتری را شروع کنید.

 

کارهای روزانه خود را به زبان انگلیسی بچسبانید!

مثلا اگر حتما باید به اخبار روز گوش کنید یا ببینید یا بخوانید، به انگلیسی این کارها را انجام دهید. با این تکنیک دو طرفه برنده اید! هم زبان کار کرده اید و هم به عادت روزانه خود اهمیت داده اید.

 

برنامه ریزی خود را مکتوب کنید!

برنامه ای که در یک دفتر تمیز و زیبا نوشته شده باشد، خود به خود شما را به برداشتن و ورق زدنش جذب می کند. از طرفی نوشتن برنامه تعهدتان را قوی تر می کند.

 

زمان های مرده را دریابید!

باور کنید گاهی اوقات زمان های مرده ما از زمان های مفیدمان بیشتر می شوند. حواستان به آنها باشد!

 

در پایان تاکید می کنیم که هر کسی خود را بهتر می شناسد و تنها کسی که می تواند بهترین برنامه را برای شما تنظیم کنید، خودتان هستید. بنابراین از کسی نخواهید که برایتان برنامه ریزی کند. خودتان هر چه زودتر دست به کار شوید! اگر هم پیش کارشناس می روید، کاملا و صادقانه برنامه خود را شرح دهید تا بتوانید کمک خوبی دریافت کنید. درضمن، دلایل نسخه هایی که برایتان می پیچند را بپرسید تا با درک بهتری از شرایط بتوانید در مسیر یادگیری و خودخوان قدم بردارید.